Ozbekiston Respublikasi adliya vazirligi

Qarz shartnomasi U qanday amalga oshiriladi?

        Qarz munosabatlari Ozbekiston Respublikasi Fuqarolik kodeksining 41-bobida aniq belgilab qoyilgan. Unga muvofiq fuqarolar ortasida qarz hajmi eng kam ish haqining 10 barobaridan ziyodni tashkil etsa, oddiy yozma shaklda tuzilishi kerak. Bunda qarz shartnomasining notarial tartibda tasdiqlanishi shart emas. Lekin, taraflardan biri shartnomaning notarial tasdiqlanishini talab etsa, bu sorovni amalga oshirish lozim.
 
        Qonunda shartnoma boyicha qarz beruvchining foiz olishga haqli ekanligi ham belgilab qoyilgan. Foizlar hajmi mahalliy bank muassasasining xulosasi va qonun talabiga muvofiq aniqlanadi. Masalan, amaldagi holatlarga kora yillik ustama qarz umumiy qiymatining 25-30 foizi hajmida belgilanib, qarz shartnomasida oz aksini topishi kerak yoki ustamalar kozda tutilmagan holatlar ham bolishi mumkin. Agar, bu holat nizoga sabab bolsa, Ozbekiston Respublikasi Fuqarolik kodeksining 324-moddasiga murojaat qilish lozim. Unga kora davogar Axborot-hisoblash Markazining istemol mollari va xizmat korsatish haqlarining osish darajasi ha­qidagi malumotnomasi asosida pulning qadrsizlanishi oqibatida kor­gan zararni sud orqali qoplashga haqlidir.

        Qarz shartnomasida to­lov miqdori, u rasmiylashtirilgan sana, qaytarish muddati korsatilishi shart. Basharti shartnomada, qarzning qaytarish muddati korsatilmagan bolsa, qarzdor zimmasidagi majburiyatini tolov talab qilingan sanadan etiboran ado etishi kerak. Ushbu muhlatga amal qilinmaydigan ho­latlarda davogar qarz miqdorining 5 dan 20 foizigacha davlat bojini amalga oshirgach, qarzini undirib berish yuzasidan sudga murojaat qilishi mumkin.
 
Tolib EShMANOV,
Samarqand shahar
16-son davlat
notarial idorasi katta notariusi
Aloqaga chiqish Sayt shemasi